İş'in Püf Noktası Podcast

İşletmede kurucudan bağımsız işleyen bir iletişim protokolü veya kişiyi frenleyebilecek dengeleyici bir mekanizma bulunsaydı bu kriz hiç yaşanmaz, idari süreç tetiklenmezdi. Yaşananlar, tek kişinin güçlü ama sistemin zayıf olduğu yapılarda bireysel hataların nasıl ağır kurumsal bedellere dönüştüğünü gösteren öğretici bir otopsi niteliğinde.

Geçtiğimiz haftalarda yaşadığım basit gibi görünen bir bilgisayar ekran arızası, bana beklediğimden çok daha derin bir şey gösterdi: Sorun teknoloji değildi. Sorun yaklaşımdı.İlk temas ettiğim servis noktalarında çözüm yerine satış, şeffaflık yerine yönlendirme, etik yerine hız gördüm. "Tamir edilebilir" bir problem, sistematik biçimde "yenisi şart"a dönüştürülüyordu.Bu küçük deneyim, liderlikte sıkça gözden kaçan bir gerçeği yeniden hatırlattı: Güç, doğruyu yapabilme iradesidir.

Geçtiğimiz hafta bir dostumla yemekte konuşurken ilginç bir iddia duydum: Ev kedileri rüyalarında yalnızca sahiplerini görürmüş. Bilimsel doğruluğunu tartışmaya gerek yok; asıl çarpıcı olan metaforun kendisi. Kedinin dünyası evinin duvarlarıyla sınırlıysa, rüyası da o sınırların ötesine geçemiyor. Deneyim ne kadarsa bilinçaltı da o kadar konuşuyor. Başka manzara yoksa başka ihtimal de yok.

Geçtiğimiz yıl, uluslararası bir markanın Türkiye operasyonları için danışmanlık teklifi aldım. Toplantı odası lüks, sunum etkileyici, rakamlar göz kamaştırıcıydı. "Hayır" diyeceğim hiçbir şey yokmuş gibi görünüyordu. Ama içimdeki o ses—yıllardır hukuk ve marka danışmanlığında kazandığım o profesyonel içgüdü—bir şeylerin eksik olduğunu fısıldıyordu. Ve haklıydı.

Sokaklar boşalmış, fabrika bacaları son dumanını tüketmişti. Wall Street'in çöküşü sadece hisse senetlerini değil, insanların içindeki "yarın" kelimesini de götürmüştü. İşte tam o günlerde, kimse konuşmaya cesaret edemezken, bir İngiliz komedyeni sahneye çıktı ve dudaklarını kıpırdatmadan milyonların yüreğine dokundu. Charlie Chaplin'in Şarlo'su, yırtık pantolonu ve üç numara büyük ayakkabılarıyla Büyük Buhran'ın yarattığı boşluğa öyle doldu ki, tarih bu sessiz performansı en gürültülü nutukların önüne geçirdi.Peki neden?

Ekonomik dalgalanmalar yalnızca bütçeleri değil, kurumların kendi varlık gerekçesini yorumlama biçimini de değiştirir. Liderler, belirsizliğin psikolojik basıncı ile doğru hamleyi doğru anda yapma zorunluluğu arasında bir ikili gerilimin tam ortasındadır.Kriz henüz kapıyı tam çalmadan, kurumlar hangi adımları atmalı?