Wareysi Cabdifaraax Barwaani

Qeybtan Hal-Wadaag waxaan wada sheekeysi dhinac badan taabanaya wada yeelaney Cabdifatah Barawaani. Cabdifataax waxaan ka wada sheekeysaney asalka ereyga Bariga Dhexe, taariikhda Bariga Dhexe ee hore, asaaska siyaasi, fikrad ee fikirka dal ama ( nation) ee ku keeney gobolka Bariga Dhexe. Waxaan si qoto dheer iskula fahaney dhamaadkii boqortooyadii Cusmaaniyiinta iyo sababaha fikir ee keeney dhamaadka, iyo loolanka afkaaraha, isirka iyo diintu doorka uu ku lahaa.

Bariga Dhexe ee Casriga ah: Diin, Dawlad, Fikir iyo Isir

Wareysi Cabdirisaaq Xasan Rakuub

Qarnigii 8aad ilaa 14aad waxa dunida Islaamka ka hanaqaaday casrigii Dahabiga ahaa ee Muslimiinta. Waa waqti ay horumar weyn ka sameeyeen cilmiga, falsafadda, caafimaadka, xisaabta, xiddigiska, iyo farshaxanka. Magaalooyin sida Baqdaad, Qurtuba iyo Qaahira waxay noqdeen xarumo aqooneed oo dunida oo dhan saameyn ku yeeshay.Qeybtan cusub ee barnaamijkeenna waxaan si qoto dheer ugala sheekeysaney Cabdirisaaq Rakuub sababihii keenay horumarkaasi, hal-abuurkii iyo cilmibaaristii Muslimiinta ee waqtigaas, iyo sida uu dhaxalkoodu u saameeyay cilmi-horumarinta casriga maanta. Waxaan si gaar ah u taabaneynaa shaqooyinka culumada caanka ah sida Ibn Sina, Al-Khwarizmi, Al-Razi, iyo Ibn Rushd.

Qarniyadii Dahabiga ahaa ee Islaamka (8–14aad)

Wareysi Cabdinaasir Axmed

Fahamka Hanti-goosadka: Dhaqaalaha, Noocyada iyo DhaliilahaQeybtan, Abdirnasir Ahmed wuxuu si qoto dheer uga hadlay dhaqaalaha guud. Wuxuu sharaxay asal ahaan nidaamka hanti-goosadka, sida uu u shaqeeyo iyo waxa lagu dhaliilo, gaar ahaan arrimaha ay ku dhaliileen hanti-wadaagu. Intaas kadib, wuxuu dul istaagay noocyada kala duwan ee hanti-goosadka ee dunida laga adeegsado, sida ay ula jaanqaadayeen hadba isbadalada dunida ka dhaca. Ugu dambeyn, Abdirnasir wuxuu si dul-istaagey dhaqaalaha Somaliland, iyo nidaamyada casriga ah ee dunida, sida Baanka Aduunka.

Fahamka Hanti-goosadka: Noocyada iyo Dhaliilaha Hanti-goosadka

Wareysi Xamda Raage 

Dumarka iyo Sharciga Somaliland Inkasta oo Dastuurka Somaliland uu si guud u dammaanad qaaday sinaanta muwaadiniinta, haddana dhaqanka iyo shuruucda qaarkood ayaa weli caqabad ku ah xuquuqda dumarka. Haweenku waxay inta badan wajahaan xaddidaad ku saabsan ka qaybgalka siyaasadda, helitaanka hantida iyo dhaxalka, iyo ilaalinta sharci ee xuquuqdooda bulshada iyo shaqada. Waxaa kale oo muuqda in qaabka garsoorka iyo dhaqanka bulshada ay inta badan ku adkaato in dumarku helaan cadaalad buuxda. Sida Hamda Raage ku tilmaantay wareysiga, dumarka Somaliland waxay wajahayaan caqabado sharciga iyo dhaqanka sida la isku waafajin lahaa, iyo sidoo kale, sinaan iyo cadaalad dhab ah.

Shuruucda Soomaalilaan iyo saameeynta ay ku yeeshaan dumarka

Wareysi Cabdicasiis Xasan

Taariikhda Islaamka waa mid gun dheer qurux badan. Aniga iyo Cabdicasiis ayaan sheeko wadaag aheyn, kana sheekeysaney bar bilawgii Umawiyiinta iyo sababaha keeney iney Umayiintu hogaankoodu bilaabmo, iyo dhamaadkii hogaanka Khaliifada rasuulka (naxariis iyo nabad galyo korkiisa ha ahaato).

Bar bilawgii Umawiyiinta

Cabdinaasir Axmed 

Dhaqaaluhu waa mid taariikh dheer leh, balse fahanka dhaqaalaha iyo aragtiyaha dhaqaaluhu waa mid inoo fududeyneysa fahanka bulshooyinka. Qeybtan Cabdinaasir oo falanqeeye dhaqaale ah ayaan ka wareysaney dhaqaalaha, diiradana ku saarney wareysigan Hanti-Wadaag, bar bilawga taariikheed, tiirarka Hanti-wadaag. Dhinaca kale waxaan ka hadalney dhaliilaha Hanti-wadaaga.

Shuuciyada iyo taariikhda dhaqaalaha casriga ah

Hoodo Axmed 

Isbadalka Cimilada waa mid ka mid ah isbadalada ugu weyn ee dhacaya wakhtigeenan. Markan Hal Wadaag waxa noo casuuman Injineer.Hodo Axmed Saxardiid oo ah khabiir ka hadla isbadalka Cimilada iyo sababaha Isbadalka Cimilada.

Isbadalka Cimilada

Boodhkastigani waa mid yoolkiisu yahey dadka in la gaadhsiiyo aragtiyaha kala duwan ee nolosha, dhaqanka iyo taariikhdaba. Waxa barnaamijii lagu soo martiqaadi doona dadyaw kala duwan. Qof walba waxaan ka wareysan doono qeybta uu aqoonta u leeyahey.

Hal-Wadaag

Follow