ایرانِ قرن نوزدهم را تصور کنید؛ جایی که خبری از برق، قطار یا رستوران و هتل نیست. حالا تصور کنید گروهی از ایرانیان برای اولین بار پا به اروپا میگذارند و با چیزهای جدید مواجه میشوند: خیابانهای روشن با چراغ گاز و برق، قطارهایی که از دل تونلها، کوهها را درمینوردند، زنانی که آزادانه در تئاترها نشستهاند و پارلمانی که قید و بندی بر دست پادشاه بسته است.
در این شمارهی «چنین شد»، از اولین ایرانیهایی میشنوید که در دورهی قاجاریه به اروپا رفتند و سفرنامه نوشتند. سفرنامههایی که ما بفهمیم اولین مواجههی ایرانیها با اروپا چطور بوده است. آنجا چه چیزهایی دیدهاند، از چه حیرت کردهاند، چه چیزهایی را دوست داشتهاند، چه چیزهایی باب میلشان نبوده و آیا اروپا را با ایران مقایسه میکردهاند یا نه.
در این اپیزود به دنیای سفرنامهنویسان قاجار میرویم؛ کسانی مثل میرزا صالح شیرازی (که اولین روزنامهی ایران را بعد از دیدن مطبوعات لندن راه انداخت)، ناصرالدینشاه (که از دیدن تونلهای راهآهن حیرت کرد) و میرزا ابراهیم خان صحافباشی (کاسب تهرانی که سینماتوگراف را به ایران آورد و اولین سالن سینما را در لالهزار راه انداخت).
بخش اول:
میرزا ابوالحسن خان ایلچی، میرزا صالح شیرازی، رضاقلی میرزا، فرخ خان امینالدوله، حاجی سیاح، حاجی پیرزاده
بخش دوم:
ناصرالدین شاه قاجار
بخش سوم:
عمادالسلطنه، میرزا ابراهیم خان صحافباشی تهرانی
بخش چهارم:
مظفرالدین شاه قاجار، علی خان ظهیرالدوله، میرزا نصرالله خان ناصرالسلطنه
_____________________
تهیهکننده، سردبیر و راوی:
پژوهشگر و نویسنده:
طراحی لوگو و کاور:
با سپاس از:
_____________________
در کانال یوتیوب، ویدیوهایی متفاوت از پادکست اما مرتبط با موضوعات مورد علاقهی چنین شد خواهید دید.
_____________________
_____________________
منابع اصلی این روایت:
روزنامهی خاطرات ناصرالدین شاه قاجار (از شوال ۱۲۸۸ تا ذیحجهی ۱۲۹۰ ق. به انضمام سفرنامهی اول فرنگ)، به کوشش مجید عبدامین، انتشارات بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار با همکاری انتشارات سخن
پاریس از دور نمایان شد؛ پاریس به روایت مسافران دورهی قاجار، به کوشش علیاکبر شیروانی، نشر اطراف
آسمان لندن زیاده میبارد؛ لندن به روایت مسافران دورهی قاجار، به کوشش علیاکبر شیروانی، نشر اطراف
سفرنامهی ابراهیم صحافباشی تهرانی، به اهتمام محمد مشیری، شرکت مؤلفان و مترجمان ایران
سفرنامهی ناصری، ناصرالسلطنه میرزا نصرالله طباطبائی دیبا، تحقیق و تصحیح رسول جعفریان، کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی
سفرنامهی حاج سیاح، به کوشش علی دهباشی، انتشارات سخن
_____________________
Musics:
Ländler - Anonymous, Paul Dean, Kevin Power
Vu Bistu Geveyn Ven Di Gelt Iz Geveyn - Maxwell Street Klezmer Band
Psalm 27 The Lord is my light and my salvation - Henry Thomas Smart
Petite Suite de Concert, Op. 77, III. Un sonnet d'amour - Samuel Coleridge-Taylor
Danse rustique - William Henry Squire
It's So Overt It's Covert - Hans Zimmer
Valse de la Rose - Les Petits Parisians
Padam Padam - Jacques Ferchit
Sous le ciel de Paris - Baguette Quartette
Sous le ciel de Paris - Édith Piaf
Mazurka in blu - Blue Reed
","author_name":"Hossein Sobhani"}